Mã ngành sản xuất ngói là một trong những nội dung cần được xác định chính xác khi doanh nghiệp dự kiến đầu tư vào lĩnh vực sản xuất vật liệu xây dựng. Việc lựa chọn ngành nghề phù hợp với loại ngói và hoạt động sản xuất thực tế giúp doanh nghiệp thuận lợi khi đăng ký kinh doanh, xây dựng kế hoạch đầu tư và tổ chức vận hành nhà xưởng. Bên cạnh đó, chủ đầu tư cũng cần quan tâm đến các quy định chuyên ngành liên quan trước khi triển khai sản xuất.
Bản đồ hoạt động cần vẽ trước khi đăng ký sản xuất ngói
Khi đăng ký sản xuất ngói, doanh nghiệp không nên bắt đầu bằng việc tìm một mã có chữ “ngói” rồi áp dụng cho tất cả sản phẩm. Ngói đất nung, ngói bê tông, ngói màu hoặc ngói trang trí có thể được sản xuất từ nguyên liệu và dây chuyền khác nhau, vì vậy mã ngành cũng có thể khác.
Theo Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam hiện hành tại Quyết định 36/2025/QĐ-TTg, mã 23920 là “Sản xuất vật liệu xây dựng từ đất sét”, còn mã 23950 là “Sản xuất bê tông và các sản phẩm từ bê tông, xi măng và thạch cao”. Vì vậy, ngói đất nung thường cần đối chiếu mã 23920, trong khi ngói bê tông hoặc ngói có nền xi măng cần ưu tiên rà soát mã 23950.
Đầu vào của hoạt động sản xuất ngói
Doanh nghiệp cần xác định nguyên liệu chính trước tiên.
Nếu sản xuất ngói đất nung, đầu vào thường là đất sét và các nguyên liệu khoáng phù hợp. Khi đó, dây chuyền có tính chất của sản xuất vật liệu xây dựng từ đất sét.
Nếu sản xuất ngói bê tông hoặc ngói màu trên nền xi măng, đầu vào có thể gồm xi măng, cát, cốt liệu, bột màu và phụ gia.
Hai loại sản phẩm đều được gọi là “ngói” nhưng khác nhau ngay từ nguyên liệu, vì vậy không nên dùng chung một mã chỉ dựa vào tên thành phẩm.
Khâu lưu kho, gia công hoặc vận chuyển
Sau đầu vào, cần xác định doanh nghiệp chỉ lưu kho nguyên liệu hay có toàn bộ dây chuyền sản xuất.
Một nhà máy có thể có khu tiếp nhận nguyên liệu, nghiền hoặc xử lý, phối trộn, tạo hình, sấy hoặc nung, phủ màu, dưỡng hộ và kho thành phẩm.
Nếu chỉ nhập ngói thành phẩm về kho rồi bán, doanh nghiệp đang hoạt động thương mại chứ không phải sản xuất.
Nếu có xe giao ngói cho khách, cần tiếp tục phân biệt vận chuyển hàng của chính doanh nghiệp với kinh doanh vận tải độc lập.
Đầu ra bán cho khách lẻ hay khách dự án
Ngói có thể được bán cho đại lý vật liệu xây dựng, nhà thầu, chủ đầu tư hoặc trực tiếp cho hộ gia đình.
Nhà máy bán số lượng lớn cho đại lý và nhà thầu thường có thêm hoạt động bán buôn.
Nếu mở showroom hoặc cửa hàng bán trực tiếp cho người tiêu dùng thì cần rà soát thêm hoạt động bán lẻ phù hợp.
Kênh phân phối không thay thế ngành sản xuất. Một doanh nghiệp vừa sản xuất vừa phân phối có thể cần đồng thời nhiều nhóm ngành.
Hoạt động nào thực sự tạo doanh thu chính
Nếu doanh nghiệp tự sản xuất ngói rồi bán thành phẩm, sản xuất thường là hoạt động cốt lõi.
Nếu doanh nghiệp không có dây chuyền mà chỉ mua ngói từ nhà máy khác rồi phân phối, thương mại mới là nguồn doanh thu chính.
Nếu doanh nghiệp nhận sản xuất theo thương hiệu của khách và chủ yếu thu tiền gia công, cần phân tích thêm bản chất gia công.
Nếu doanh thu lớn đến từ việc cung cấp ngói kèm thi công mái thì hoạt động xây dựng cũng phải được xem xét.
Nhóm hàng hóa đặc trưng cần rà soát khi đăng ký sản xuất ngói
ngói đất nung
Ngói đất nung là sản phẩm điển hình của nhóm vật liệu xây dựng từ đất sét.
Quy trình thường gồm xử lý đất, tạo hình, làm khô, nung và phân loại thành phẩm.
Mã 23920 hiện là mã cần ưu tiên rà soát cho loại sản phẩm này vì nhóm ngành bao gồm sản xuất vật liệu xây dựng từ đất sét như gạch, ngói và sản phẩm gốm xây dựng không chịu lửa.
Nếu doanh nghiệp ngoài ngói còn sản xuất gạch đất nung hoặc sản phẩm gốm xây dựng cùng dây chuyền thì nên rà soát phạm vi sản phẩm ngay từ đầu.
ngói màu
“Ngói màu” là tên thương mại nên chưa đủ để xác định mã ngành.
Có loại ngói màu được sản xuất từ bê tông hoặc xi măng rồi phủ màu bề mặt. Trong trường hợp này, mã 23950 thường phù hợp hơn để rà soát.
Cũng có trường hợp sản phẩm có nền vật liệu khác hoặc quy trình khác.
Vì vậy cần xem thành phần và công nghệ thực tế chứ không chỉ nhìn vào lớp màu bên ngoài.
ngói bê tông
Ngói bê tông có mối liên hệ rõ với mã 23950.
Nhóm 23950 bao gồm sản xuất các sản phẩm từ bê tông, xi măng dùng trong xây dựng, trong đó có ngói.
Nếu nhà máy thực hiện phối trộn xi măng, cốt liệu, ép hoặc tạo hình, dưỡng hộ và hoàn thiện bề mặt thì đây là chuỗi sản xuất tương đối rõ.
Doanh nghiệp không nên sử dụng mã 23920 chỉ vì sản phẩm cuối cùng cũng được gọi là ngói.
ngói trang trí
Ngói trang trí có thể làm từ đất nung, bê tông, xi măng hoặc vật liệu khác.
Do đó cần xác định thành phần trước khi chọn mã.
Nếu là ngói trang trí đất nung thì hướng rà soát thường nghiêng về 23920.
Nếu là ngói trang trí từ bê tông hoặc xi măng thì mã 23950 cần được ưu tiên xem xét.
Trường hợp sản phẩm thuộc nhóm gốm trang trí hoặc sản phẩm khoáng phi kim khác thì cần đối chiếu lại ngành cụ thể.
Mã ngành sản xuất cần bám sát dây chuyền thực tế
Nguyên liệu đầu vào
Nguyên liệu là dấu hiệu đầu tiên giúp phân loại.
Đất sét dẫn đến một hướng mã khác với xi măng và bê tông.
Nếu doanh nghiệp sản xuất nhiều dòng ngói từ hai công nghệ khác nhau thì có thể phải rà soát đồng thời nhiều ngành.
Không nên cố ép toàn bộ nhà máy vào một mã chỉ vì đầu ra đều là sản phẩm lợp mái.
Công đoạn tạo hình hoặc chế biến
Ngói đất nung có thể được cán, ép hoặc tạo hình từ đất sét trước khi sấy và nung.
Ngói bê tông có thể được phối trộn, ép hoặc đúc theo khuôn rồi dưỡng hộ.
Công đoạn này cho thấy doanh nghiệp đang trực tiếp tạo ra sản phẩm mới.
Nếu chỉ thực hiện đóng gói, phân loại hàng mua từ đơn vị khác thì chưa thể coi là sản xuất.
Công đoạn hoàn thiện
Ngói có thể tiếp tục được phủ màu, phủ bảo vệ, đánh bóng, xử lý bề mặt hoặc kiểm tra chất lượng.
Với ngói đất nung, công đoạn nung và hoàn thiện sau nung là một phần quan trọng của dây chuyền.
Với ngói màu bê tông, công đoạn phủ màu hoặc xử lý bề mặt có thể ảnh hưởng đáng kể đến giá trị sản phẩm.
Doanh nghiệp nên mô tả toàn bộ dây chuyền khi xác định ngành nghề.
Thành phẩm đưa ra thị trường
Thành phẩm có thể được bán trực tiếp từ nhà máy hoặc thông qua đại lý.
Nếu doanh nghiệp chỉ bán ngói do chính mình sản xuất, ngành sản xuất vẫn là trọng tâm.
Nếu còn mua thêm ngói hoặc vật liệu khác của nhà cung cấp ngoài để bán lại, cần rà soát thêm ngành thương mại.
Nếu nhận luôn phần lợp mái hoặc hoàn thiện công trình thì phải tiếp tục xem xét hoạt động xây dựng.
Ngành chính và ngành phụ trong hồ sơ sản xuất ngói nên sắp xếp thế nào
Chọn ngành chính theo hoạt động tạo doanh thu lớn nhất
Nhà máy tự sản xuất ngói và có phần lớn doanh thu từ sản phẩm do mình tạo ra thì ngành sản xuất nên được ưu tiên.
Nếu chuyên ngói đất nung, mã 23920 là mã cần chú ý.
Nếu chuyên ngói bê tông, ngói xi măng hoặc sản phẩm tương tự, mã 23950 là mã trọng tâm hơn.
Ngành chính phải phản ánh dây chuyền thực tế, không chỉ phản ánh tên sản phẩm.
Đăng ký ngành phụ cho hoạt động dự kiến triển khai
Doanh nghiệp có thể dự kiến thêm bán buôn, bán lẻ, vận tải hoặc thi công mái.
Nếu những hoạt động này nằm trong kế hoạch rõ ràng, có thể rà soát ngay từ khi thành lập.
Việc chuẩn bị trước giúp doanh nghiệp dễ triển khai hợp đồng mới mà không phải liên tục sửa hồ sơ.
Tuy nhiên, ngành phụ vẫn cần có liên hệ thực tế với mô hình kinh doanh.
Không cần đăng ký quá rộng không có kế hoạch sử dụng
Không cần đăng ký khai thác khoáng sản chỉ vì nhà máy sử dụng đất sét hoặc cát làm nguyên liệu nếu doanh nghiệp dự kiến mua từ nguồn hợp pháp.
Không cần đăng ký mọi nhóm xây dựng nếu chỉ sản xuất ngói.
Cũng không cần đăng ký vận tải nếu chỉ thuê đơn vị ngoài giao hàng và không kinh doanh dịch vụ vận tải.
Danh mục ngành nên đủ dùng nhưng không tràn lan.
Rà soát lại khi mô hình kinh doanh thay đổi
Một nhà máy có thể bắt đầu chỉ với ngói đất nung.
Sau đó đầu tư thêm dây chuyền ngói bê tông, mở showroom và thành lập đội thi công mái.
Khi đó phạm vi ngành nghề đã thay đổi đáng kể.
Doanh nghiệp nên rà soát ngay khi có dây chuyền hoặc nguồn doanh thu mới.
Khi sản xuất ngói đi kèm gia công hoặc sản xuất cần bổ sung gì
Phân biệt thao tác sơ chế với hoạt động sản xuất
Việc nghiền hoặc xử lý nguyên liệu trước khi đưa vào dây chuyền thường chỉ là một phần của sản xuất.
Nhưng nếu doanh nghiệp nhận nguyên liệu của khách để nghiền hoặc xử lý riêng và thu tiền công thì có thể hình thành hoạt động gia công độc lập.
Tương tự, phủ màu lên ngói do chính doanh nghiệp sản xuất khác với việc nhận ngói của bên khác để phủ màu thuê.
Cần xem quyền sở hữu nguyên liệu và nguồn doanh thu.
Gia công theo quy cách có thể cần nhóm ngành riêng
Khách có thể đặt ngói theo kích thước, màu sắc hoặc kiểu dáng riêng.
Nếu doanh nghiệp tự mua nguyên liệu và sản xuất toàn bộ sản phẩm thì hoạt động vẫn chủ yếu là sản xuất.
Nếu khách cung cấp bán thành phẩm và doanh nghiệp chỉ thực hiện một công đoạn như phủ màu, xử lý bề mặt hoặc hoàn thiện thì cần xem xét bản chất gia công.
Không nên chỉ dùng từ “sản xuất ngói” để bao phủ mọi giao dịch.
Nhà xưởng làm phát sinh thêm lớp pháp lý về địa điểm
Nhà máy ngói đất nung thường có khu nguyên liệu, tạo hình, sấy, lò nung, kho nhiên liệu và bãi thành phẩm.
Nhà máy ngói bê tông có khu phối trộn, ép hoặc đúc, dưỡng hộ, phủ màu và kho.
Cả hai đều cần mặt bằng sản xuất phù hợp, hệ thống điện, đường xe tải và hạ tầng kỹ thuật.
Do đó, việc chọn mã ngành chỉ là bước đầu; địa điểm phải được rà soát độc lập.
PCCC và môi trường không được thay thế bằng mã ngành
Nhà máy ngói có thể phát sinh bụi, tiếng ồn, nước thải, khí thải hoặc chất thải sản xuất tùy công nghệ.
Đặc biệt, dây chuyền ngói đất nung có công đoạn nung nên yếu tố nhiên liệu, nhiệt và khí thải cần được xem xét kỹ.
Dây chuyền phủ màu có thể còn liên quan đến hóa chất hoặc vật liệu phủ.
Đăng ký mã 23920 hoặc 23950 không thay thế các thủ tục môi trường và PCCC theo quy mô cơ sở.
Khi sản xuất ngói đi kèm vận chuyển cần rà soát thêm hoạt động nào
Giao hàng nội bộ của doanh nghiệp
Ngói là sản phẩm dễ vỡ nên khâu vận chuyển có vai trò lớn.
Nếu doanh nghiệp chỉ dùng xe để giao chính ngói do mình bán, cần xem đây là khâu hỗ trợ sản xuất và bán hàng.
Không phải cứ sở hữu xe tải là doanh nghiệp đang kinh doanh vận tải độc lập.
Thu cước vận chuyển từ khách hàng
Doanh nghiệp có thể báo giá tại nhà máy hoặc giá giao tận công trình.
Nếu thu riêng phí vận chuyển, nên theo dõi khoản này rõ ràng.
Nếu việc vận chuyển trở thành dịch vụ thường xuyên và có tính độc lập, cần rà soát thêm ngành vận tải hàng hóa.
Vận chuyển thuê cho bên thứ ba
Nếu doanh nghiệp dùng xe để chở hàng cho nhà máy khác hoặc khách hàng khác mà không gắn với việc bán ngói của mình thì hoạt động đã mang tính vận tải rõ.
Khi đó, ngành vận tải cần được đăng ký riêng.
Mã sản xuất ngói không bao phủ doanh thu từ chở thuê.
Bãi xe và phương tiện phục vụ kinh doanh
Nhà máy có đội xe cần bố trí khu vực đỗ, quay đầu và bốc xếp phù hợp.
Xe vận chuyển ngói phải hạn chế rung xóc và bảo đảm an toàn hàng hóa.
Bãi xe cũng cần tách hợp lý khỏi khu vực sản xuất và kho để tránh ảnh hưởng đến luồng vận hành.
Khi sản xuất ngói đi kèm thi công tại công trình
Bán vật liệu không đồng nghĩa với quyền thi công
Giao ngói đến công trình khác với nhận toàn bộ công việc lợp mái.
Nếu doanh nghiệp chỉ bán sản phẩm thì hoạt động chính vẫn là sản xuất hoặc thương mại.
Nếu doanh nghiệp tổ chức nhân công, giàn giáo, máy móc và trực tiếp lợp mái thì đã phát sinh hoạt động thi công.
Không nên dùng mã sản xuất để bao phủ phần công việc xây dựng.
Lắp đặt cần xem nhóm ngành xây dựng tương ứng
Với ngói, hoạt động thường là lợp mái, hoàn thiện mái hoặc thực hiện một hạng mục xây dựng liên quan.
Doanh nghiệp cần xác định chính xác phạm vi nhận việc.
Chỉ hướng dẫn kỹ thuật cho nhà thầu khác với việc trực tiếp tổ chức thi công.
Nếu doanh nghiệp trực tiếp thực hiện thì cần rà soát ngành xây dựng phù hợp.
Hợp đồng trọn gói phải phản ánh đúng phạm vi hoạt động
Một hợp đồng có thể gồm ngói, phụ kiện mái, vận chuyển và nhân công lợp.
Nếu ký trọn gói, doanh nghiệp cần biết phần nào là hàng hóa và phần nào là thi công.
Điều này ảnh hưởng đến ngành nghề, giá vốn, hóa đơn và hồ sơ nghiệm thu.
Không nên coi toàn bộ giá trị hợp đồng là doanh thu bán ngói nếu có một phần thi công đáng kể.
Ngành thi công nên đăng ký trước khi nhận dự án
Nếu doanh nghiệp có chiến lược cung cấp giải pháp “ngói + thi công mái”, nên rà soát ngành xây dựng trước khi nhận dự án.
Điều này giúp hồ sơ năng lực, hợp đồng và đăng ký doanh nghiệp thống nhất.
Đặc biệt với dự án lớn, chủ đầu tư có thể kiểm tra phạm vi hoạt động trước khi ký hợp đồng.
Cách ghi chi tiết ngành nghề sản xuất ngói để hồ sơ dễ sử dụng lâu dài
Ghi theo nhóm hoạt động và nhóm hàng hóa
Cách ghi nên bắt đầu từ công nghệ.
Ngói đất nung: cần ưu tiên rà soát mã 23920 – Sản xuất vật liệu xây dựng từ đất sét.
Ngói bê tông hoặc sản phẩm ngói từ xi măng: cần ưu tiên rà soát mã 23950 – Sản xuất bê tông và các sản phẩm từ bê tông, xi măng và thạch cao.
Nếu doanh nghiệp có cả hai dây chuyền thì nên xem xét cả hai nhóm thay vì chọn một mã chung chung.
Không liệt kê thiếu sản phẩm cốt lõi
Nếu nhà máy sản xuất cả ngói đất nung, ngói trang trí đất sét và các sản phẩm cùng nhóm, nên rà soát đầy đủ.
Nếu có thêm ngói bê tông hoặc cấu kiện xi măng thì cần bổ sung phạm vi tương ứng.
Không nên chỉ ghi một loại ngói hẹp trong khi kế hoạch sản xuất rộng hơn nhiều.
Không mô tả vượt phạm vi mã ngành
Không nên lấy mã 23920 rồi ghi thêm sản xuất ngói bê tông nếu sản phẩm này thuộc công nghệ bê tông, xi măng.
Tương tự, mã 23950 không nên dùng để bao phủ ngói đất nung chỉ vì cả hai đều được dùng để lợp mái.
Việc ghi chi tiết phải bám đúng bản chất nguyên liệu và phạm vi ngành.
Để dư địa hợp lý cho sản phẩm cùng nhóm
Doanh nghiệp có thể để phạm vi hợp lý cho các loại ngói và sản phẩm cùng công nghệ.
Ví dụ, nhà máy đất nung có thể phát triển thêm gạch hoặc sản phẩm xây dựng từ đất sét.
Nhà máy ngói bê tông có thể phát triển thêm sản phẩm bê tông hoặc xi măng thuộc cùng nhóm nếu dây chuyền phù hợp.
Tuy nhiên, không nên mở rộng sang những lĩnh vực không có kế hoạch thực tế.
Những hoạt động tưởng giống sản xuất ngói nhưng cần mã khác
Sản xuất thay vì mua đi bán lại
Một doanh nghiệp mua ngói thành phẩm từ nhà máy khác rồi bán lại chỉ thực hiện thương mại.
Không thể gọi là sản xuất chỉ vì doanh nghiệp có thương hiệu riêng hoặc đóng gói lại.
Sản xuất đòi hỏi doanh nghiệp trực tiếp thực hiện quá trình tạo ra sản phẩm.
Nếu chỉ mua đi bán lại, cần rà soát mã bán buôn hoặc bán lẻ tương ứng.
Gia công thuê thay vì bán hàng
Khách có thể giao ngói thô để doanh nghiệp phủ màu hoặc hoàn thiện bề mặt.
Nếu doanh nghiệp chỉ thu tiền công, giao dịch có bản chất khác với bán ngói.
Tương tự, nhận sản xuất theo nguyên liệu của khách cũng cần xem xét cách tổ chức hợp đồng và hạch toán.
Không nên gộp mọi khoản thu thành doanh thu sản phẩm.
Cho thuê máy móc và thiết bị
Nhà máy có thể sở hữu máy ép, máy trộn, xe nâng hoặc thiết bị khác.
Nếu chỉ dùng nội bộ thì đây là tài sản sản xuất.
Nếu cho doanh nghiệp khác thuê và thu tiền thì cần rà soát hoạt động cho thuê máy móc.
Mã sản xuất ngói không tự động bao phủ việc cho thuê.
Thi công hoặc lắp đặt tại công trình
Sản xuất ngói và lợp mái là hai hoạt động khác nhau.
Nếu doanh nghiệp trực tiếp nhận thi công, cần xem xét ngành xây dựng.
Điều này càng rõ khi hợp đồng quy định khối lượng mái hoàn thành chứ không chỉ số lượng viên ngói giao.
Điều kiện chuyên ngành không nằm trong bản thân mã ngành
Điều kiện kho và địa điểm
Nhà máy cần địa điểm phù hợp với công nghệ sử dụng.
Dây chuyền ngói đất nung cần diện tích cho nguyên liệu, lò nung và thành phẩm.
Ngói bê tông cần khu phối trộn, ép, dưỡng hộ và phủ màu.
Ngoài diện tích còn phải kiểm tra quy hoạch, sử dụng đất, xây dựng, điện, đường vận chuyển và các yếu tố kỹ thuật khác.
Điều kiện sản phẩm
Ngói đưa ra thị trường cần đáp ứng các yêu cầu chất lượng và tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng cho loại sản phẩm cụ thể.
Nhà máy cần kiểm soát kích thước, độ bền, khả năng chống thấm, màu sắc và các chỉ tiêu khác tùy sản phẩm.
Với hàng cung cấp cho dự án, hồ sơ thử nghiệm và chất lượng thường rất quan trọng.
Mã ngành sản xuất không thay thế các yêu cầu chất lượng hàng hóa.
Yêu cầu về PCCC và môi trường nếu phát sinh
Nhà máy ngói đất nung có thể phát sinh khí thải và nhiệt từ lò nung.
Nhà máy ngói bê tông có thể phát sinh bụi xi măng, tiếng ồn, nước vệ sinh và chất thải từ quá trình phủ màu.
Cả hai mô hình đều cần rà soát nghĩa vụ môi trường theo công suất và công nghệ.
PCCC cũng phải được đánh giá dựa trên nhà xưởng, nhiên liệu, hóa chất, điện và cơ sở thực tế.
Giấy phép hoặc thủ tục riêng với ngành có điều kiện
Nếu doanh nghiệp tự khai thác đất sét, cát hoặc khoáng sản làm nguyên liệu thì đây là hoạt động khác với sản xuất ngói.
Việc đăng ký mã 23920 hoặc 23950 không tạo quyền khai thác khoáng sản.
Doanh nghiệp phải thực hiện các thủ tục chuyên ngành tương ứng nếu trực tiếp khai thác.
Tương tự, vận tải hoặc các hoạt động có điều kiện khác cũng phải được kiểm tra riêng.
Hồ sơ cần chuẩn bị khi bổ sung hoặc thay đổi mã ngành sản xuất ngói
Xác định mã ngành và nội dung chi tiết
Trước khi lập hồ sơ, doanh nghiệp cần trả lời rõ: sản xuất ngói bằng đất sét hay bằng bê tông, xi măng?
Nếu là ngói đất nung, mã 23920 là mã cần ưu tiên.
Nếu là ngói bê tông, mã 23950 là mã trọng tâm hơn.
Nếu có hai dây chuyền thì cần rà soát đồng thời cả hai.
Chuẩn bị quyết định hoặc nghị quyết nội bộ
Doanh nghiệp đang hoạt động muốn bổ sung ngành cần thực hiện đúng thủ tục nội bộ theo loại hình doanh nghiệp.
Nội dung quyết định hoặc nghị quyết phải thống nhất với danh mục ngành nghề đăng ký.
Cần kiểm tra kỹ mã, tên ngành và nội dung chi tiết trước khi ký hồ sơ.
Nếu bổ sung nhiều hoạt động cùng lúc, nên rà soát toàn bộ trong một lần.
Thực hiện thủ tục thay đổi đăng ký doanh nghiệp
Sau khi chốt danh mục, doanh nghiệp thực hiện thủ tục đăng ký thay đổi theo quy định hiện hành.
Hồ sơ năm 2026 cần sử dụng mã ngành theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg, thay vì sao chép máy móc từ hệ thống trước đây. Quyết định này có hiệu lực từ ngày 15/11/2025.
Cập nhật hồ sơ giao dịch sau khi thay đổi
Doanh nghiệp nên cập nhật hồ sơ năng lực, website, báo giá và hợp đồng.
Nếu mới bổ sung thêm dây chuyền ngói bê tông hoặc ngói đất nung thì thông tin giới thiệu cần phản ánh đúng.
Kế toán cũng nên tách riêng doanh thu sản xuất, thương mại, vận tải và thi công nếu có.
Những lỗi thường gặp khi đăng ký mã ngành sản xuất ngói
Chọn nhầm giữa bán buôn và bán lẻ
Doanh nghiệp có thể vừa sản xuất ngói vừa bán qua đại lý và showroom.
Ba hoạt động sản xuất, bán buôn và bán lẻ cần được phân biệt.
Nếu doanh nghiệp còn mua thêm sản phẩm của nhà máy khác để bán lại thì yếu tố thương mại càng rõ.
Không nên coi mã sản xuất là đủ cho mọi kênh kinh doanh.
Có sản xuất nhưng chỉ đăng ký thương mại
Nếu doanh nghiệp có lò nung, máy ép, dây chuyền tạo hình hoặc hệ thống dưỡng hộ thì hoạt động sản xuất là rõ.
Chỉ đăng ký ngành bán vật liệu xây dựng sẽ không phản ánh đúng mô hình.
Cần xác định mã 23920 hay 23950 dựa trên nguyên liệu và công nghệ.
Có thi công nhưng thiếu ngành xây dựng
Nhiều nhà máy phát triển dịch vụ lợp mái để tăng giá trị đơn hàng.
Nếu doanh nghiệp chỉ giao ngói thì chưa phải thi công.
Nhưng nếu trực tiếp lợp mái, tổ chức nhân công và nghiệm thu thì cần rà soát ngành xây dựng.
Mô tả ngành nghề không khớp hoạt động thực tế
Một nhà máy ngói bê tông nhưng đăng ký duy nhất mã sản xuất vật liệu từ đất sét có thể đang lựa chọn sai hướng.
Ngược lại, nhà máy ngói đất nung không nên chỉ sử dụng mã sản phẩm bê tông.
Cách an toàn là đối chiếu nguyên liệu, dây chuyền và sản phẩm cuối cùng với mô tả ngành hiện hành.
Rà soát mã ngành theo bốn kịch bản phát triển của sản xuất ngói
Chỉ mua đi bán lại
Nếu doanh nghiệp không có dây chuyền mà chỉ nhập ngói thành phẩm về bán thì đây không phải sản xuất.
Cần tập trung vào ngành thương mại phù hợp.
Có thể bán buôn cho đại lý hoặc bán lẻ cho người tiêu dùng tùy mô hình.
Không nên đăng ký sản xuất chỉ để hồ sơ nhìn “rộng” hơn.
Thương mại kết hợp gia công
Doanh nghiệp có thể nhập ngói thô rồi phủ màu, xử lý hoặc hoàn thiện theo yêu cầu.
Nếu phần xử lý chỉ là công đoạn nhỏ thì cần đánh giá bản chất.
Nếu nhận hàng của khách về gia công và thu tiền công độc lập thì nên tách hoạt động này khỏi mua bán.
Sản xuất kết hợp phân phối
Đây là mô hình phổ biến.
Nhà máy tự sản xuất ngói rồi phân phối qua hệ thống đại lý, nhà thầu hoặc showroom.
Ngành sản xuất phải được chọn theo công nghệ, đồng thời có thể rà soát thêm thương mại nếu doanh nghiệp còn mua bán hàng hóa của bên khác.
Bán hàng kết hợp thi công
Doanh nghiệp sản xuất hoặc bán ngói và đồng thời nhận lợp mái.
Hợp đồng lúc này chứa cả phần hàng hóa và phần xây dựng.
Doanh nghiệp cần tách hai lớp hoạt động để chọn ngành và tổ chức kế toán phù hợp.
Checklist trước khi chốt mã ngành sản xuất ngói
Danh mục sản phẩm đã đầy đủ chưa
Cần xác định có ngói đất nung, ngói bê tông, ngói màu hay ngói trang trí.
Nếu có cả hai công nghệ đất sét và bê tông thì không nên chỉ đăng ký một nhóm.
Đồng thời cần xem nhà máy có sản xuất thêm gạch, tấm hoặc sản phẩm cùng nhóm hay không.
Kênh bán và nhóm khách hàng đã xác định chưa
Khách hàng là đại lý, nhà thầu, chủ đầu tư hay hộ gia đình?
Có showroom bán trực tiếp không?
Có mua thêm hàng từ nhà cung cấp khác để phân phối không?
Các câu hỏi này giúp xác định các ngành thương mại cần bổ sung.
Có gia công, sản xuất hay khai thác không
Nếu doanh nghiệp tự tạo ngói từ nguyên liệu thì hoạt động sản xuất rõ ràng.
Nếu chỉ nhận một công đoạn từ bên ngoài thì cần đánh giá gia công.
Nếu trực tiếp khai thác đất sét hoặc khoáng sản làm nguyên liệu thì phải tách thêm lĩnh vực khai thác và thủ tục chuyên ngành.
Không được dùng mã sản xuất ngói thay thế quyền khai thác nguyên liệu.
Có vận chuyển, cho thuê hoặc thi công kèm theo không
Cần kiểm tra doanh nghiệp có nhận chở thuê, cho thuê thiết bị hoặc trực tiếp lợp mái hay không.
Nếu chỉ sử dụng xe và máy móc nội bộ thì chưa chắc hình thành nguồn doanh thu riêng.
Nếu thu tiền độc lập từ các hoạt động này thì cần rà soát thêm mã ngành tương ứng.
Thuế, hóa đơn và mã ngành sản xuất ngói cần đồng bộ ra sao
Nội dung hàng hóa trên hóa đơn
Hóa đơn phải thể hiện đúng sản phẩm thực tế.
Ngói đất nung, ngói bê tông, ngói màu hoặc phụ kiện mái nên được mô tả phù hợp với giao dịch.
Nếu doanh nghiệp thu riêng tiền vận chuyển hoặc thi công thì phần dịch vụ cũng cần phản ánh đúng.
Không nên lấy tên mã ngành để thay cho tên hàng hóa.
Doanh thu theo từng hoạt động
Nên tách doanh thu sản xuất ngói, doanh thu hàng mua về bán lại, vận tải và thi công nếu cùng phát sinh.
Việc tách giúp biết hoạt động nào đang tạo doanh thu và lợi nhuận lớn nhất.
Đây cũng là căn cứ để rà soát lại ngành chính khi mô hình thay đổi.
Chi phí đầu vào tương ứng
Ngói đất nung có chi phí đất sét, nhiên liệu, điện, nhân công, lò nung và khấu hao.
Ngói bê tông có xi măng, cát, phụ gia, màu, máy ép, dưỡng hộ và chi phí hoàn thiện.
Vận tải có nhiên liệu, tài xế và phương tiện.
Thi công mái có nhân công, giàn giáo, thiết bị và chi phí công trường.
Tách chi phí theo từng mảng giúp xác định giá thành và hiệu quả chính xác hơn.
Rà soát khi phát sinh ngành mới
Doanh nghiệp nên rà soát lại ngành nghề mỗi khi xuất hiện dây chuyền hoặc nguồn doanh thu mới.
Từ ngói đất nung chuyển sang sản xuất thêm ngói bê tông là thay đổi đáng kể vì có thể liên quan tới mã sản xuất khác.
Từ chỉ bán hàng sang nhận lợp mái cũng làm phát sinh hoạt động xây dựng.
Từ giao hàng nội bộ sang nhận vận chuyển thuê có thể hình thành hoạt động vận tải riêng.
Vì vậy, khi đăng ký sản xuất ngói, điểm quan trọng nhất là không chọn mã chỉ từ chữ “ngói”. Nếu nguyên liệu và dây chuyền thuộc đất sét, cần ưu tiên rà soát mã 23920; nếu sản phẩm là ngói từ bê tông hoặc xi măng, mã 23950 là nhóm phù hợp hơn để xem xét. Cách lựa chọn theo nguyên liệu, công nghệ và đầu ra sẽ giúp hồ sơ phản ánh đúng hoạt động và sử dụng ổn định khi doanh nghiệp mở rộng.
Mã ngành sản xuất ngói cần được lựa chọn phù hợp với loại sản phẩm và hoạt động sản xuất thực tế của doanh nghiệp. Đăng ký đúng ngành nghề giúp hạn chế sai sót trong hồ sơ, tạo thuận lợi cho quá trình đầu tư và vận hành cơ sở sản xuất. Trước khi triển khai, doanh nghiệp nên rà soát thêm các yêu cầu liên quan đến môi trường, xây dựng, phòng cháy chữa cháy và quy định chuyên ngành để bảo đảm hoạt động đúng pháp luật.